Dla rocznego dziecka i dwulatka wybieraj proste, otwarte zabawki, z którymi dziecko samo coś robi: klocki, wkładanki, puzzle, piłki, kredki, obrazkowe książeczki, lalki i naczynka do zabawy w udawanie. AAP zaznacza, że dobre zabawki nie muszą być drogie, a wystarczą nawet drewniane łyżki, pudełka i klocki. Kupuj tylko zabawki ze znakiem CE, bez małych elementów i bez napisu „Nie nadaje się dla dzieci poniżej 36 miesięcy”, a baterii guzikowych i silnych magnesów unikaj. Zabawki elektroniczne warto ograniczać, bo przy nich dorośli i dzieci mówią mniej. Według wyliczenia redakcji od wkładania klocka do kubka do pierwszej zabawy w udawanie mija około 18 miesięcy, więc zabawki trzeba zmieniać razem z etapem rozwoju.
Co sprawdzić, zanim kupisz zabawkę maluchowi
- Najlepsze są proste, otwarte zabawki: klocki, wkładanki, puzzle, piłki, kredki, książeczki i zabawki do udawania.
- Bezpieczeństwo: znak CE, brak małych elementów, baterii guzikowych i silnych magnesów oraz brak ostrzeżenia „poniżej 36 miesięcy”.
- Dopasuj do etapu, a nie do wieku z opakowania: wkładanie w 12. miesiącu, udawanie w 30.
- Zabawki elektroniczne ogranicz i bawcie się razem, bo rozmowa wspiera rozwój mowy.
Jak zmienia się zabawa między 12. a 30. miesiącem?
Między 12. a 30. miesiącem dziecko przechodzi od wkładania rzeczy do pojemnika do zabawy w udawanie, więc wybór zabawki zaczyna się od tego, co dziecko potrafi teraz. Według CDC w 12. miesiącu dziecko wkłada rzeczy do pojemnika, na przykład klocek do kubka, i szuka ukrytych zabawek. W 15. miesiącu układa co najmniej dwa małe przedmioty i używa rzeczy zgodnie z przeznaczeniem, jak telefon, kubek czy książka. W 18. miesiącu bawi się zabawkami w prosty sposób, na przykład pcha auto, i naśladuje prace domowe, takie jak zamiatanie.
W 24. miesiącu dziecko trzyma coś jedną ręką, a drugą działa, na przykład zdejmuje pokrywkę z pojemnika, próbuje używać przycisków i pokręteł oraz bawi się kilkoma zabawkami naraz. W 30. miesiącu udaje, na przykład karmi lalkę klockiem, rozwiązuje proste problemy i zna co najmniej jeden kolor.
| Wiek | Co robi dziecko (CDC) | Jakie zabawki pasują |
|---|---|---|
| 12 miesięcy | wkłada rzeczy do pojemnika, szuka ukrytych zabawek | kubki, pudełka, duże klocki |
| 15 miesięcy | układa co najmniej dwa małe przedmioty, używa rzeczy zgodnie z przeznaczeniem (telefon, kubek, książka) | klocki, zabawkowy telefon, kubeczki, książeczka |
| 18 miesięcy | bawi się zabawkami w prosty sposób, naśladuje prace domowe | auto do pchania, miotełka, garnki |
| 24 miesiące | trzyma coś jedną ręką i działa drugą, próbuje używać przycisków i pokręteł, bawi się kilkoma zabawkami naraz | wkładanki z pokrywką, zestaw do udawania, prosta zabawka z przyciskami |
| 30 miesięcy | udaje (karmi lalkę), rozwiązuje proste problemy, zna co najmniej jeden kolor | lalka, miś, kredki, proste puzzle |
Redakcja policzyła odstępy między kolejnymi kamieniami milowymi CDC, żeby pokazać, jak często warto przeglądać zabawki dziecka.
| Przejście | Odstęp | Co nowego pojawia się w zabawie |
|---|---|---|
| 12 → 15 miesięcy | 3 miesiące | od wkładania do układania i używania rzeczy zgodnie z przeznaczeniem |
| 15 → 18 miesięcy | 3 miesiące | od używania rzeczy do naśladowania prac domowych |
| 18 → 24 miesiące | 6 miesięcy | od jednej zabawki do kilku naraz i obsługi przycisków |
| 24 → 30 miesięcy | 6 miesięcy | od naśladowania do udawania i rozwiązywania problemów |
| 12 → 30 miesięcy | 18 miesięcy | od wkładania klocka do kubka do karmienia lalki klockiem |
Z rachunku wynika, że w drugim roku życia nowy rodzaj zabawy pojawia się mniej więcej co kwartał, a w trzecim co pół roku. Kamienie milowe CDC opisują jednak to, co potrafi większość dzieci w danym wieku, więc konkretne dziecko może osiągać je wcześniej lub później.
Jakie rodzaje zabawek wspierają rozwój dziecka?
Rozwój rocznego dziecka i dwulatka wspiera pięć rodzajów zabaw: układanie i wkładanie, plastyka, książeczki i język, udawanie oraz ruch. Do manipulacji i rozwiązywania problemów służą według Amerykańskiej Akademii Pediatrii „tradycyjne” zabawki, takie jak klocki, kształty, puzzle i pociągi, które ćwiczą też małą motorykę i mogą budować wczesne umiejętności matematyczne. Zabawa plastyczna nie wymaga drogich rzeczy: wystarczą kredki, kartki i pudełka.
Do rozwoju języka służą książeczki i zabawki zachęcające do wspólnej rozmowy, a zabawa w udawanie wspiera rozwój społeczny i emocjonalny. Do ruchu dziecko potrzebuje piłki, pchacza lub auta do pchania. W 24. miesiącu według CDC kopie piłkę i biega, o czym piszemy w artykule o tym, kiedy dziecko zaczyna chodzić.
Dlaczego zabawki elektroniczne warto ograniczać?
Zabawki elektroniczne warto ograniczać, bo przy nich rodzice i dzieci mniej ze sobą rozmawiają. W badaniu opublikowanym w JAMA Pediatrics w 2016 roku porównano zabawę rodziców z dziećmi w wieku 10-16 miesięcy przy książeczkach, zwykłych zabawkach (klocki, puzzle, sorter) i zabawkach elektronicznych. Podczas zabawy elektronicznymi zabawkami dorośli używali mniej słów, było mniej wymian w rozmowie i mniej reakcji rodziców, a dzieci mniej się odzywały niż przy książeczkach.
Badanie było niewielkie (26 par rodzic-dziecko), więc nie dowodzi szkodliwości samych zabawek, ale pokazuje, że gadające zabawki mogą zastępować rozmowę. AAP zwraca więc uwagę na prostą zabawę z rodzicem i wskazuje, że część nowych zabawek ma zastępować kontakt z człowiekiem. Jeśli masz elektroniczne zabawki, ogranicz ich liczbę i graj razem z dzieckiem. O rozwoju mowy piszemy w artykule o tym, kiedy dziecko zaczyna mówić.
Jak sprawdzić, czy zabawka jest bezpieczna dla dziecka poniżej 3 lat?
Bezpieczna zabawka dla dziecka poniżej 3 lat ma znak CE, nie ma małych elementów ani ostrzeżenia „Nie nadaje się dla dzieci poniżej 36 miesięcy”, a także nie zawiera baterii guzikowych w niezabezpieczonym schowku ani silnych magnesów. Wymagania mechaniczne, w tym dotyczące małych części, opisuje norma EN 71-1. Małe elementy są zakazane w zabawkach przeznaczonych dla dzieci poniżej 36 miesięcy, a zabawki z małymi częściami przeznaczone dla starszych dzieci muszą mieć ostrzeżenie. Baterii guzikowych i silnych magnesów według AAP należy unikać.
Przepisy się zmieniają: nowe rozporządzenie UE 2025/2509 o bezpieczeństwie zabawek zastąpi dyrektywę 2009/48/WE i zaostrzy m.in. wymagania dotyczące substancji chemicznych, wprowadzi cyfrowy paszport produktu oraz zasady dla zabawek połączonych z internetem. Zostało opublikowane 12 grudnia 2025 roku, ale większość przepisów będzie stosowana dopiero od 1 sierpnia 2030 roku, więc do tego czasu obowiązują dotychczasowe zasady. Źródła podają różne daty rozpoczęcia stosowania, więc warto sprawdzić aktualne informacje na stronie UOKiK.
Ile zabawek naprawdę potrzebuje małe dziecko?
Małe dziecko potrzebuje kilku prostych zabawek i wspólnej zabawy, a nie pełnej półki. Według AAP kreatywność dziecka wspiera wiele niedrogich rzeczy, takich jak drewniane łyżki, klocki, piłki, puzzle, kredki, pudełka i proste przedmioty domowe, oraz rodzice, którzy czytają, bawią się razem i rozmawiają. Raport AAP opisuje też badanie, w którym dzieci w wieku przedszkolnym dostały klocki do zabawy w domu, z minimalnym kierowaniem dorosłych, i po 6 miesiącach lepiej opanowały język, zwłaszcza dzieci z rodzin o niskich dochodach.
Dlaczego nie publikujemy rankingu zabawek?
Nie publikujemy rankingu zabawek, bo nie mamy niezależnego testu, który porównywałby modele pod względem bezpieczeństwa i wartości rozwojowej, więc nie polecamy też marek. Zamiast tego podajemy kryteria, które pozwalają samodzielnie ocenić ofertę: etap rozwoju, bezpieczeństwo, prostota i możliwość wspólnej zabawy. O zabawkach dla młodszych dzieci piszemy w poradniku o zabawkach dla niemowląt.
Jak wybrać zabawkę w pięciu krokach?
Zabawkę wybiera się w stałej kolejności: od etapu rozwoju po wspólną zabawę. Dzięki temu kupujesz mniej, a trafniej.
- Sprawdź, co dziecko robi teraz. Obserwuj, czy wkłada, układa, pcha, naśladuje czy udaje, i wybierz zabawkę pod ten etap, a nie pod wiek z opakowania.
- Sprawdź znak CE i ostrzeżenia. Zabawka ma mieć znak CE i dane producenta oraz nie może mieć napisu „Nie nadaje się dla dzieci poniżej 36 miesięcy”.
- Wyeliminuj małe elementy, baterie guzikowe i magnesy. Omijaj zabawki z małymi częściami, bateriami guzikowymi (lub niezabezpieczonym schowkiem) i silnymi magnesami.
- Wybierz prostą, otwartą zabawkę. Postaw na klocki, wkładanki, puzzle, piłki, kredki i książeczki, a elektroniczne zabawki ogranicz.
- Bawcie się razem. Siadaj na podłodze, nazywaj, co robicie, i zostaw dziecku inicjatywę, bo wspólna zabawa wspiera mowę i rozwój.
Więcej o zabawie piszemy w dziale Zabawki i zabawa.
Karta wyboru zabawek i pomysły na zabawę
Lista rzeczy do sprawdzenia przed zakupem zabawki, plan zabaw na cały tydzień z rzeczami z domu oraz dziennik zabawek.
Jakie pytania o zabawki zadają rodzice roczniaków i dwulatków?
Jakie zabawki dla rocznego dziecka wybrać?
Dla rocznego dziecka dobre są proste zabawki do wkładania i wyjmowania, takie jak kubki, pudełka i duże klocki, oraz obrazkowe książeczki. CDC wskazuje, że w 12. miesiącu dziecko wkłada rzeczy do pojemnika i szuka ukrytych zabawek, a w 15. układa dwa przedmioty. Zabawki nie mogą mieć małych elementów.
Jakie zabawki dla 2 latka wybrać?
Dla 2-latka pasują klocki, wkładanki z pokrywką, zestawy do udawania (naczynka, lalka, miś), piłka, kredki, puzzle i książeczki, bo według CDC dwulatek bawi się kilkoma zabawkami naraz, próbuje włączać przyciski i naśladuje dorosłych. Warto też dać mu proste przedmioty z domu, na przykład drewniane łyżki i pudełka, które wymienia AAP.
Czy zabawki elektroniczne szkodzą?
Nie wykazano, że zabawki elektroniczne same szkodzą, ale w badaniu opublikowanym w JAMA Pediatrics w 2016 roku dorośli i dzieci mówili przy nich mniej niż przy zwykłych zabawkach i książkach. Badanie było małe (26 par rodzic-dziecko, dzieci w wieku 10-16 miesięcy), więc traktuj je jako wskazówkę: wybieraj zabawki zachęcające do rozmowy i wspólnej zabawy.
Co oznacza ostrzeżenie „Nie nadaje się dla dzieci poniżej 36 miesięcy”?
Napis „Nie nadaje się dla dzieci poniżej 36 miesięcy” to ostrzeżenie bezpieczeństwa wymagane w UE dla zabawek zawierających małe elementy lub stwarzających inne zagrożenie dla dzieci poniżej 3 lat. Jeśli widzisz taki napis, nie kupuj tej zabawki dla roczniaka ani dwulatka.
Czy klocki dla roczniaka muszą być duże?
Klocki dla roczniaka muszą być na tyle duże, by nie dało się ich połknąć, bo zabawki dla dzieci poniżej 36 miesięcy nie mogą mieć małych elementów. UE sprawdza to cylindrem do badania małych części z normy EN 71-1, więc kupuj klocki oznaczone jako przeznaczone dla dzieci poniżej 3 lat i bez ostrzeżenia o małych częściach.
Czy bateria guzikowa w zabawce jest niebezpieczna?
Bateria guzikowa w zabawce jest niebezpieczna, bo połknięta może spowodować poważne obrażenia, więc AAP zaleca unikanie takich zabawek i silnych magnesów. Jeśli zabawka ma baterie, schowek powinien być zabezpieczony, na przykład śrubką, a po połknięciu baterii dzwoń pod 112 lub jedź na SOR.
Czy dziecko potrzebuje dużo zabawek?
Dziecko nie potrzebuje dużo zabawek: AAP podkreśla, że do rozwoju wystarczą niedrogie rzeczy, takie jak drewniane łyżki, klocki, piłki, puzzle, kredki i pudełka, oraz rodzice, którzy bawią się razem z dzieckiem. W badaniu opisanym przez AAP dzieci, które dostały same klocki, po 6 miesiącach lepiej opanowały język.
Kiedy dziecko zaczyna bawić się w udawanie?
Według CDC w 30. miesiącu dziecko używa przedmiotów do udawania, na przykład karmi lalkę klockiem jak jedzeniem. Wcześniej, około 18. miesiąca, naśladuje prace domowe, takie jak zamiatanie, i bawi się zabawkami w prosty sposób, na przykład pcha auto.
Na jakich wykazach CDC, raportach AAP i przepisach UE opiera się ten tekst?
Etapy zabawy opieramy na wykazie Developmental Milestones 2022 opublikowanym przez CDC i AAP (domena publiczna), a zalecenia o doborze zabawek na raportach klinicznych AAP: „The Power of Play” (2018, potwierdzony w 2025 roku) i o wyborze zabawek dla małych dzieci w erze cyfrowej (2019). Informacje o zabawkach elektronicznych pochodzą z badania Sosa w JAMA Pediatrics (2016), a o przepisach z dyrektywy 2009/48/WE, normy EN 71 i rozporządzenia (UE) 2025/2509. Dobór konkretnych zabawek do etapów i odstępy w Tabeli 2 to opracowanie redakcji. Nie podajemy rankingu modeli, bo nie mamy niezależnego testu. Tekst nie zastępuje oceny pediatry.
Ostatnia aktualizacja: 13 października 2026 r.
Źródła
- Centers for Disease Control and Prevention, American Academy of Pediatrics. Learn the Signs. Act Early. Developmental Milestones 2022 (Cognitive, Movement/Physical)
- Yogman M. i wsp. The Power of Play: A Pediatric Role in Enhancing Development in Young Children. Pediatrics 2018;142(3):e20182058
- American Academy of Pediatrics. Selecting Appropriate Toys for Young Children in the Digital Era. Pediatrics 2019;143(1):e20183348; HealthyChildren.org. Toy Buying Tips for Babies and Young Children
- Sosa A.V. Association of the Type of Toy Used During Play With the Quantity and Quality of Parent-Infant Communication. JAMA Pediatrics 2016;170(2):132-137
- Dyrektywa 2009/48/WE w sprawie bezpieczeństwa zabawek; norma EN 71-1 (właściwości mechaniczne i fizyczne)
- Rozporządzenie (UE) 2025/2509 w sprawie bezpieczeństwa zabawek (Dz.Urz. UE z 12.12.2025)
