Cel pracy: Ustalenie zależności między postępowaniem rodziców, a zdrowiem psychicznym nastolatków z różną masą ciała.

Materiał i metody: Badanie przeprowadzono w 2008 roku jako ostatni etap badania długofalowego w prospektywnej kohorcie 605 dzieci. Zostały one włączone do obserwacji w okresie noworodkowym, badane w wieku 3 lat, a następnie w wieku 13 lat. Młodzież otrzymała pocztą ankiety zawierające m.in. skalę APQ-9 (skróconą wersję Alabama Parenting Questionnaire) oraz GHQ-12 (General Health
Questionnaire). Pielęgniarki szkolne dokonywały pomiarów wysokości i masy ciała uczniów. Oszacowano modele krokowej analizy regresji liniowej dla postępowania matek i ojców, zarówno dla pełnej próby 13-latków, jak też w podgrupach wyodrębnionych ze względu na różniące je wartości wskaźnika BMI (Body Mass Index).

Wyniki: Krokowa analiza regresji liniowej wskazała, że w pełnej próbie, pozytywne wzmacnianie (chwalenie, nagradzanie) ze strony matki wyjaśniało 5% wariancji zmiennej „zdrowie psychiczne nastolatków” (wzmacnianie przez ojca – 4%), konsekwentna dyscyplina matki lub ojca – 1%, kontrola ze strony matki – 0,4%, ze strony ojca – 2,5%. Wśród nastolatków z nadmiarem masy ciała pozytywne wzmacnianie ze strony matki wyjaśniało 13% (w grupie nastolatków z prawidłową masą ciała – 3%) wariancji zmiennej „zdrowie psychiczne nastolatków”, pozytywne wzmacnianie przez ojca – 15% (w grupie z prawidłową masą ciała – 2%). Kontrola ze strony ojca wyjaśniała 7% zmienności zdrowia psychicznego nastolatków z nadwagą i otyłością (z prawidłową masą ciała – 1,5%). Dla dziewcząt z nadmiarem masy ciała najważniejszym predyktorem zdrowia psychicznego okazało się pozytywne wzmacnianie ze strony obojga rodziców oraz konsekwentna dyscyplina stosowana przez matki. Dla chłopców z nadwagą i otyłością predyktorem tym było pozytywne wzmacnianie ze strony obojga rodziców oraz kontrola ze strony ojca.

Wnioski: Postępowanie rodziców jest ważnym predyktorem zdrowia psychicznego nastolatków, szczególnie młodzieży z nadmiarem masy ciała. Pozytywne wzmacnianie (chwalenie, nagradzanie) stosowane przez rodziców młodzieży z nadwagą i otyłością może odgrywać znaczącą rolę w poprawie ich zdrowia psychicznego.